Een Verhaal van Hoop
Laat me jullie een verhaal vertellen. Een verhaal over hoop. Een verhaal over verandering. En een verhaal over wat er mogelijk is wanneer we durven te geloven in een betere toekomst.
Het begint met een simpele vraag die we eindelijk durven te stellen: “Wat als we ervoor zorgen dat iedereen die wil werken, ook echt kan werken?” Het is geen radicaal idee. Het is gewoon… menselijk.
Sarah’s Doorbraak
Stel je voor: Sarah staat voor het loket van de sociale dienst. Acht maanden werkloos. Honderden sollicitaties. Steeds hetzelfde antwoord: “We zoeken iemand met meer ervaring.” Nu, laat me jullie dit vertellen – Sarah is niet lui. Sarah is niet onwillig. Sarah zit gevangen in een systeem dat haar faalbaar laat voelen terwijl het zelf faalt.
Maar wat als deze dag anders zou zijn? In plaats van een uitkeringsformulier krijgt ze een werkcontract aangeboden. “Werkgarantie,” legt de ambtenaar uit. “Dat betekent dat we voor iedereen die wil werken een baan hebben. Volwaardig loon, geen toeslagen meer nodig.”
“Wat voor werk dan?” vraagt ze. “Ondersteuning in scholen, groenonderhoud in de stad, hulp bij digitalisering van archieven – werk dat nodig is maar waar private bedrijven geen winst in zien.”
Van Werkgarantie naar Droomcarrière
Drie jaar later – en dit is waar het verhaal mooi wordt – werkt Sarah als projectcoördinator bij een technologiebedrijf. De ervaring uit het werkgarantieprogramma heeft haar de perfecte springplank gegeven. Maar belangrijker nog: ze heeft haar waardigheid teruggevonden. Ze is geen “probleem” meer dat opgelost moet worden. Ze is wat ze altijd al was – een waardevolle medewerker.
De Machtsverschuiving Die Mogelijk Is
Nu weet ik wat jullie denken. “Dat klinkt te mooi om waar te zijn.” Maar luister naar dit: zo’n systeem zou een elegante eenvoud hebben. In plaats van mensen te laten vechten om schaarse banen, zouden bedrijven moeten vechten om werknemers. En dat, vrienden, dat zou alles veranderen.
Wanneer bedrijven aankondigen te vertrekken naar goedkopere landen, zou er geen paniek ontstaan. Waarom? Omdat werknemers zouden weten – ze zouden weten – dat ze de volgende dag gewoon elders aan de slag kunnen. Dat is wat zekerheid doet. Dat is wat hoop doet.
De Economische Spiraal van Voorspoed
Mark, die nu moet rondkomen van een uitkering, zou eindelijk weer kunnen leven met waardigheid. Naar de kroeg met vrienden. Nieuwe kleding kopen. Een weekendje weg. Zijn extra koopkracht zou zorgen voor meer omzet bij lokale bedrijven, die op hun beurt meer personeel nodig zouden hebben. Het zou een cirkel van voorspoed zijn die de hele gemeenschap zou meesleuren.
En hier wordt het interessant. Bedrijven zouden ontdekken dat ze hun werknemers beter moeten behandelen. Slechte bazen? Hun personeel zou vertrekken naar de werkgarantie. Lage lonen? Werknemers zouden alternatieven hebben. Het zou niet langer een arbeidsmarkt zijn waar werkgevers alle macht hebben, maar een echte markt waar respect wederzijds is.
De Waarheid over NAIRU
Professor Bill Mitchell, de Australische econoom die al jaren vecht tegen de NAIRU-orthodoxie, heeft dit allemaal voorspeld. “We houden kunstmatig werkloosheid in stand,” vertelt hij ons. “De centrale banken hanteren iets wat ze NAIRU noemen – de Non-Accelerating Inflation Rate of Unemployment. Een indrukwekkende term voor een simpel idee: ze geloven dat je altijd een bepaald percentage mensen werkloos moet houden om inflatie onder controle te houden.”
Hij schudt zijn hoofd. “Het cynische is dat we tegelijkertijd deze mensen de schuld geven van hun werkloosheid. We hebben ze nodig als werklozen voor onze economische stabiliteit, maar beschuldigen hen tegelijk van luiheid. Vijf tot zes procent van onze bevolking wordt opgeofferd als economische buffer, terwijl we hen vertellen dat het hun eigen schuld is. Daarom ontwikkelde ik NAIBER – het idee dat we in plaats van werkloze mensen, werkende mensen als buffer zouden gebruiken.”
Wat De Resultaten Zouden Zijn
De transitie zou niet makkelijk zijn. Dat geef ik toe. Sommige bedrijven zouden klagen. Politici zouden twijfelen. Maar na vijf jaar werkgarantie zouden de cijfers voor zichzelf spreken: de staatskas zou er beter van worden. Minder uitkeringskosten, minder bureaucratie, meer belastinginkomsten. En vooral een samenleving waar niemand zich zou hoeven te schamen voor het zoeken naar werk.
Een Nieuwe Generatie
Emma, die net van school komt, zou zich geen zorgen hoeven te maken over maandenlang thuis zitten. Ze zou weten dat er altijd werk is. Dat zou haar de rust geven om echt te kiezen wat bij haar past. Dat is wat we elke jongere verdienen – de vrijheid om hun potentieel te ontdekken zonder de angst van uitsluiting.
Meer Dan Alleen Werk
Werkgarantie zou iets fundamenteels veranderen. Werk zou geen privilege worden dat je moet verdienen door perfect te zijn, maar een recht dat hoort bij waardig burgerschap. Want werk is meer dan een loonstrook – het geeft ons een plek in onze gemeenschap, een gevoel dat we ertoe doen, een reden om elke dag op te staan en bij te dragen.
De Kracht van Eenvoud
Het zou geen complexe economische theorie zijn. Het zou gewoon de erkenning zijn van een simpele waarheid: in een samenleving waar werk centraal staat, verdient iedereen die wil bijdragen ook echt de kans om dat te doen.
Werkgarantie zou bewijzen dat er een alternatief is. Een alternatief waarin niemand hoeft te kiezen tussen waardigheid en overleven. Waarin de economie er is voor de mensen, niet andersom.
En het mooiste van alles? Het zou werken.
Yes, We Can
Dat is wat mogelijk is wanneer we durven te dromen. Wanneer we durven te geloven dat we beter kunnen. Wanneer we zeggen: ja, we kunnen dat.
De vraag is niet of we het kunnen. De vraag is of we het willen.